حفر چاههای غیرمجاز در کهریزک؛ زنگ خطری برای منابع آب و فرونشست زمین
به گزارش خبرنگار تابناک از استان تهران،در پی مطرح شدن موضوع کمبود منابع آبی و حفر چاههای غیرمجاز در کهریزک، «پیمان فلسفی» نماینده مردم تهران و رئیس فراکسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی، در گفتوگو با خبرنگار تابناک استان تهران، با تأکید بر ضرورت مدیریت جدی منابع آب، نسبت به پیامدهای برداشت بیرویه از سفرههای زیرزمینی و افزایش خطر فرونشست زمین هشدار داد.
وی ادامه داد: بخش قابلتوجهی از مشکلات موجود، نتیجه بحران آب و در مواردی بحران مدیریت منابع آبی است. حفر بیرویه چاههای غیرمجاز و برداشت بیش از ظرفیت از سفرههای زیرزمینی، از عوامل اصلی تشدید این وضعیت به شمار میرود.
نماینده مردم تهران در مجلس افزود: زمانی که آب از لایههای زیرزمینی بیش از میزان تغذیه سفرهها برداشت شود، خاک منقبض شده و سطح زمین پایین میرود؛ در نتیجه، پدیده فرونشست شکل میگیرد. بنابراین، موضوع برداشتهای غیرمجاز در مناطقی مانند کهریزک باید با حساسیت و جدیت بیشتری پیگیری شود.
ضرورت وضع قوانین بازدارنده برای چاههای غیرمجاز
وی درباره نقش قوه مقننه در مقابله با فرونشست زمین تصریح کرد: نقش مجلس در این زمینه را میتوان در سه محور قانونگذاری، نظارت و پیگیری اجرای قوانین تعریف کرد که قانونگذاری یکی از مهمترین آنهاست.
فلسفی اضافه کرد: در برخی حوزهها هنوز قوانین بازدارنده کافی وجود ندارد و لازم است فعالیتهایی مانند حفر چاه غیرمجاز، با ضمانت اجرایی قویتری مواجه شود. حفر چاه غیرقانونی نباید صرفاً یک تخلف اداری تلقی شود؛ زیرا ادامه این روند میتواند منابع طبیعی، محیط زیست، امنیت غذایی و حتی امنیت ملی را تحت تأثیر قرار دهد.
وی در ادامه تأکید کرد: مجلس باید قوانینی وضع کند که از حفر چاههای غیرمجاز جلوگیری کرده و هزینه تخلف را برای متخلفان افزایش دهد؛ چراکه برخوردهای فعلی در بسیاری از موارد بازدارندگی لازم را ایجاد نکرده است.
جریمههای فعلی بازدارندگی کافی ندارد
رئیس فراکسیون کشاورزی مجلس با انتقاد از تعیین جریمه برای برخی چاههای غیرمجاز اظهار کرد: در سالهای گذشته قانون تعیین تکلیف چاههای غیرمجاز به تصویب رسید و هدف آن کاهش تعداد این چاهها بود، اما در عمل برای برخی چاههای غیرقانونی جریمه تعیین شده و حتی آب با نرخ بالاتری در اختیار بهرهبرداران قرار میگیرد.
وی همچنین خاطرنشان کرد: این رویکرد میتواند به معنای نادیده گرفتن غیرمجاز بودن چاهها باشد. جریمههای فعلی در مقایسه با سودی که برخی افراد از برداشت غیرقانونی آب به دست میآورند، ناچیز است و به همین دلیل نمیتواند مانع تکرار تخلف شود.
فلسفی ادامه داد: برای جلوگیری از تداوم این روند در شهرستان ری و مناطقی مانند کهریزک، باید برخورد قانونی مؤثر، نظارت مستمر و سازوکارهای بازدارنده در نظر گرفته شود.
توسعه تصفیهخانههای پساب برای تقویت منابع آب
وی یکی از راهکارهای مدیریت بحران آب در تهران و مناطق پیرامونی را سرمایهگذاری هدفمند برای تصفیه پساب شهری و صنعتی دانست و تصریح کرد: تهران و شهرستانهای اطراف آن به منابع جدید آب نیاز دارند و نمیتوان تنها با تکیه بر سدسازی، نیازهای آبی موجود را پاسخ داد.
نماینده مردم تهران در مجلس با بیان اینکه تصفیهخانههای پساب شهری و صنعتی توسعه پیدا کند و آب تصفیهشده، پس از طی مراحل لازم، برای مصارف مختلف و همچنین تغذیه سفرههای زیرزمینی مورد استفاده قرار گیرد، افزود: این اقدام میتواند در شرایط کاهش بارندگی، به حفظ منابع آب و کاهش خطر فرونشست زمین کمک کند.
تعدد دستگاههای مسئول نباید موجب فرار از مسئولیت شود
وی درباره تعدد دستگاههای مسئول در موضوع فرونشست زمین یادآور شد: هرگاه مسئولیت یک موضوع میان چند دستگاه تقسیم شود، احتمال موازیکاری یا فرار از مسئولیت افزایش پیدا میکند؛ بنابراین باید متولی اصلی و حدود وظایف هر دستگاه بهطور شفاف مشخص شود.
فلسفی در ادامه اظهار کرد: وزارت نیرو، شهرداریها، وزارت راه و شهرسازی و سازمان مدیریت بحران، هرکدام در زمینه مقابله با فرونشست وظایفی دارند، اما وزارت نیرو باید نقش محوریتری ایفا کند و بر حفر چاههای غیرمجاز، میزان برداشت از منابع زیرزمینی، مصرف آب و اجرای طرحهای آبخیزداری و آبخوانداری نظارت داشته باشد.
وی اضافه کرد: در مناطقی که با توسعه شهری و افزایش تقاضای آب مواجه هستند، از جمله کهریزک و دیگر مناطق شهرستان ری، لازم است تأمین آب بر اساس برنامهریزی دقیق و ظرفیت واقعی منابع انجام شود و توسعه شهری بدون توجه به توان آبی منطقه ادامه پیدا نکند.
ضرورت حرکت به سمت منابع جدید آب
رئیس فراکسیون کشاورزی مجلس با اشاره به نیاز روزافزون شهرها به آب تاکید کرد: همزمان با توسعه شهرها، نیاز بخشهای مختلف از جمله شرب، کشاورزی، صنعت و بهداشت نیز افزایش پیدا میکند. پرسش اساسی این است که آیا باید برای پاسخ به این نیازها همچنان به حفر چاه و برداشت از سفرههای زیرزمینی ادامه داد یا باید منابع جدید و پایدار آب را فعال کرد؟
وی بیان کرد: وزارت نیرو باید توسعه طرحهای انتقال آب از دریا، رودخانهها و منابع متعارف و غیرمتعارف را در دستور کار قرار دهد و به جای محدود کردن بیشتر بهرهبرداران یا پاک کردن صورت مسئله، راهکارهای جدیدی برای تأمین آب مورد نیاز مردم ارائه کند.
توسعه شهری باید بر اساس استانداردهای آبی انجام شود
فلسفی خاطرنشان کرد: توسعه شهری در برخی مناطق، از جمله محدودههای پیرامونی تهران، همواره بر اساس استانداردهای لازم انجام نمیشود. عمران و آبادانی، توسعه شهرها و بهرهبرداری از منابع آب باید بر اساس قوانین مشخص، ظرفیتهای محیطی و استانداردهای جهانی صورت گیرد.
وی تأکید کرد: نظارت بر نحوه مصرف و برداشت آب باید تقویت شود و مجلس نیز باید در زمینه جرمانگاری اقداماتی که موجب تشدید فرونشست و آسیب به منابع آب میشود، ورود جدی داشته باشد.
نماینده مردم تهران در مجلس در پایان گفت: در کنار برخورد قانونی با حفر چاههای غیرمجاز و تقویت نظارت، وزارت نیرو باید راههای جایگزین تأمین آب شرب، کشاورزی، صنعت و بهداشت را فراهم کند و به وظایف خود در زمینه تأمین و توزیع عادلانه و پایدار آب بهدرستی عمل کند.
انتهای پیام/